Daar zit ik dan, op mijn kantoor, te staren naar een Funda-melding die net binnenkomt. Een 'karakteristieke tussenwoning' in Ede-Zuid voor een prijs waar je tien jaar geleden nog een halve villawijk in Bennekom voor kocht. Mijn manager kwam net langs om te vragen of ik al "klaar was voor de grote kantoor-transformatie naar een flexibel ecosysteem". Ik keek hem aan. "Ik ben vooral klaar voor een huis waar ik niet de rest van mijn leven een nier voor hoef af te staan," dacht ik. Hij glimlachte meewarig, trok zijn biologisch katoenen vestje recht en mompelde iets over "de uitdagingen van de huidige markt".
De vrouw appte ondertussen een foto van een Tiny House op wielen. "Kijk schat, zo schattig en duurzaam! Misschien iets voor ons?" Ik zuchtte diep. Het gezeik thuis begint nu zelfs mijn fundering aan te tasten. We wonen in een gemeente die de mond vol heeft van 'bouwen voor de toekomst', maar ondertussen elke betaalbare steen vakkundig blokkeert met een woud aan regels waar zelfs een doorgewinterde bureaucraat hoofdpijn van krijgt.
Het is de ultieme woningnood-hypocrisie. De Edese politiek roept moord en brand over het tekort aan huizen voor starters. Maar zodra er ergens een schep de grond in moet, komen de witte schapen van de welstandscommissie en de 'stikstof-experts' uit hun holen. Ineens moet elk nieuw project voldoen aan de meest absurde esthetische eisen. Een dakpan mag niet zomaar een dakpan zijn; nee, het moet een 'klimaatadaptieve, hittebestendige keramische unit' zijn die past in het 'historische landschap van de Gelderse Vallei'.
Resultaat? De bouwkosten schieten door het dak van de huizen die er niet eens staan. Een 'betaalbare' woning in Ede begint tegenwoordig bij vier ton, mits je bereid bent om de komende dertig jaar alleen nog maar droog brood en havermelk te consumeren.
En terwijl de gewone Edenaar zich blauw betaalt aan een huurwoning van een commerciële huisjesmelker – die door de VVD nog net niet geridderd is voor zijn 'ondernemerschap' – debatteert de raad over het aantal vogelhuisjes per vierkante meter nieuwbouw. We hebben meer regels voor de nesteldrang van de gierzwaluw dan voor de nesteldrang van de Edese starter.
De linkse opiniesites juichen elk nieuw 'groen woonproject' toe, ook al wonen er straks alleen maar gepensioneerde tandartsen uit de Randstad omdat niemand uit Ede het kan betalen. Maar wee je gebeente als je zegt dat we misschien gewoon wat minder streng moeten zijn met die stikstof-geneuzel of die welstandseisen om de vaart erin te houden. Dan ben je een 'cultuurbarbaar' die het Edese landschap wil verkwanselen.
Ik klik de Funda-melding weg. De 'karakteristieke woning' is al onder voorbehoud verkocht. Waarschijnlijk aan iemand die zijn huis in Utrecht met een ton overwaarde heeft gedumpt en nu hier de prijzen komt opdrijven terwijl hij klaagt over de 'lokale braafheid'.
Ik ga weer aan het werk. Mijn manager wil een "brainstormsessie over de visuele identiteit van onze gedeelde werkplek". Ik stel voor om de muren te behangen met de afwijzingen van mijn hypotheekadviseur. Dat is pas een identiteit waar de gewone man zich in herkent.
De Anonieme Realist