De zorg carrousel

Gepubliceerd op 5 januari 2026 om 01:12

Daar zit ik dan weer, op mijn kantoor, starend naar een scherm vol met "welzijnsdoelen" en "cliëntgerichte procesoptimalisatie". Mijn manager kwam net langs om te vragen of ik al "voldoende in mijn kracht stond" voor de komende kwartaalvergadering.

Ik keek hem aan en dacht aan mijn oude buurman, die al een tijd wacht op de nodige aanpassingen in huis omdat de procedures in onze regio blijkbaar eerst een uitgebreide analyse vereisen. "Ik sta vooral in de wachtrij van de papierwinkel," mompelde ik. Hij glimlachte meewarig en zei dat we "de menselijke maat vooral niet uit het oog moeten verliezen".

Ondertussen appt de vrouw of ik "niet wil vergeten dat we morgen dat intakegesprek hebben voor de gezinscoach", want de jongste heeft last van 'keuzestress' bij het uitzoeken van zijn biologische fruitbox. Het gezeik thuis is weergaloos, maar het weerspiegelt de grotere waanzin van deze stad: we hebben voor elk wissewasje een 'coach', maar de echte zorg voor de zwakkeren verzuipt in een moeras van papierwerk.

Welkom in de Edese Zorg-bureaucratie. In het raadhuis hebben ze de mond vol van de 'Wmo' en de 'participatiesamenleving'. Dat is politiek jargon voor: "Wij trekken onze handen ervan af en u zoekt het zelf maar uit, maar we huren wel een leger aan 'zorgregisseurs' in om u dat te vertellen." De wethouders van de ChristenUnie en het CDA stralen een soort vrome barmhartigheid uit terwijl ze miljoenen storten in de bodemloze put van 'zorgconsulenten' en 'wijkteams'.

Het is de ultieme hypocrisie van de gegoede witte schapen. Ze deugen op papier, maar in de praktijk sturen ze een zeventigjarige door een digitaal doolhof waar zelfs een IT-expert hoofdpijn van krijgt. Als je hulp nodig hebt, krijg je eerst een 'keukentafelgesprek'. Dat klinkt gezellig, maar het is een bestuurlijk kruisverhoor waarbij een twintiger met een linnen tasje en een 'open blik' komt kijken of je familie niet toevallig nog een gaatje heeft om je billen te wassen.

De linkse opiniesites juichen dit "community-based model" toe, want het klinkt zo lekker sociaal. De VVD vindt het prachtig, want "eigen kracht" betekent in hun woorden: "Het kost ons minder geld." Ondertussen zitten de echte hulpbehoevenden – de mensen die deze stad hebben opgebouwd – op een wachtlijst die langer is dan de rij voor de parkeerautomaat op zaterdagmiddag.

Maar wee je gebeente als je kritiek hebt op dit systeem. Dan ben je "onredelijk" of "begrijp je de complexiteit van de transitie niet". Nee, wat ik begrijp is dat we in Ede miljoenen uitgeven aan mensen die praten over zorg, in plaats van aan mensen die de zorg verlenen. We hebben meer 'casemanagers' dan verpleegkundigen en meer 'visiedocumenten' dan rolstoelhellingen.

Ik trek mijn jas aan. De werkdag zit erop. Ik rijd langs mijn buurman en breng hem maar een pan soep, want de 'zorgregisseur' komt pas over drie weken weer langs voor een 'evaluatiemoment'. In Ede moet je blijkbaar eerst verdrinken in de regels voordat ze je een zwemvest aanbieden dat ook nog eens door een commissie goedgekeurd moet worden.

Morgen weer naar het kantoor. Spreadsheetjes vullen. Daar zijn de foutmarges tenminste duidelijk, in tegenstelling tot het zorgbeleid van deze gemeente waar de menselijke maat allang is vervangen door een 'prestatie-indicator'.

De Anonieme Realist