Wie tegenwoordig door Ede wandelt, ziet een stad die volop in beweging is. Het is een bijzonder gezicht hoe verschillende werelden samenkomen binnen onze gemeentegrens. Aan de ene kant zien we de nieuwe ontwikkelingen op de voormalige kazerneterreinen, aan de voet van de Veluwe. Aan de andere kant zien we de gevestigde wijken, waar de uitdagingen van de dagelijkse leefbaarheid en het onderhoud van de openbare ruimte steeds vaker onderwerp van gesprek zijn.
De ivoren toren op de Bergstraat.
Laten we beginnen bij het paradepaardje van de lokale politiek: de kazerneterreinen. Hier, waar vroeger soldaten marcheerden, verrijzen nu paleisjes waar de gemiddelde Edenaar alleen maar van kan dromen. Het zijn wijken voor de elite, met architectuur die gezien mag worden en prijzen die je doen duizelen.
Het is wrang, maar niet verrassend, dat juist hier veel van de lokale beslissers neerstrijken. Vanaf hun grote balkons kijken ze uit over de paarse heide, terwijl ze in de raadszaal de mond vol hebben over 'leefbaarheid'. Het is een modewoord geworden dat in de praktijk blijkbaar alleen geldt voor wie een hypotheek van zes ton of meer kan ophoesten. Voor deze nieuwe 'adel' van Ede is de leefbaarheid uitstekend geregeld.
Vergetelheid in de volkswijken zoals Veldhuizen, Ede Zuid en de Bloemenbuurt
Hoe anders is de realiteit in de wijken waar de ‘gewone’ Edenaar woont. Terwijl de heide-elite geniet van zorgvuldig aangelegde zichtlijnen, vecht de rest van Ede tegen de verloedering.
- Het Trottoir-moeras: Wie een wandeling maakt door de oudere volkswijken, moet uitkijken waar hij zijn voeten zet. Scheve tegels, diepe kuilen en wortels die het asfalt omhoog drukken. Voor een vitale vijftiger is het een ergernis; voor een oudere met een rollator of een ouder met een kinderwagen is het een hindernisbaan.
- Bezuinigd Groen: De bezuinigingen op het groenonderhoud laten diepe sporen na. Wat ooit plantsoenen waren, zijn nu vaak veredelde onkruidbakken. Het 'ecologisch maaibeleid' is in veel gevallen een chic woord voor 'we doen er niets meer aan'.
- Woningnood en Staat: De staat van de sociale huurwoningen en goedkopere koopwoningen holt achteruit. Schimmel, tocht en achterstallig onderhoud worden met een sisser afgedaan, terwijl de huren blijven stijgen.
De selectieve blik
Het meest pijnlijke is de selectieve blindheid van het pluche. Wanneer een raadslid die zelf in een luxe woning woont op het kazerneterrein spreekt over 'burgerparticipatie' en 'leefbaarheid', klinkt dat in de volkswijk als een bittere grap. Men vraagt om een veilige stoep, maar krijgt een visiedocument over 'duurzame gebiedsontwikkeling'. Men vraagt om een gemaaid grasveld waar kinderen kunnen voetballen, maar krijgt een bezuinigingsronde voor de kiezen.
De kloof in Ede is niet alleen een kloof van inkomen, maar ook van beleving. De politiek lijkt vergeten dat een stad maar zo sterk is als haar zwakste wijk. Een glimmende nieuwe wijk tegen de heide aan compenseert niet voor de gaten in het trottoir in Veldhuizen of de verpaupering in Ede-Zuid.
Conclusie:
Ede dreigt een stad te worden van 'hebben' en 'niet hebben'. Waar de elite in alle rust over de heide tuurt, terwijl de gewone man in een verloederende wijk probeert niet over een losliggende stoeptegel te vallen. Het is tijd dat de heren en dames politici hun wandelschoenen aantrekken en de echte wijken in gaan. Niet voor een fotomomentje, maar om te zien hoe hun 'leefbaarheid' er werkelijk uitziet als je geen zescijferig inkomen hebt.