Edese boeren en de PFAS tijdbom

Gepubliceerd op 22 september 2026 om 17:21

Het is het ultieme Edese comfortargument: in ons drinkwater zit minder dan 1 nanogram PFAS per liter, dus wat zeuren we nou eigenlijk? Met zulke droomcijfers, die mijlenver onder de wettelijke 100 nanogram en de RIVM-richtlijn van 4,4 nanogram liggen, lijkt de landelijke PFAS-crisis een ver-van-mijn-bedshow voor de Gelderse Vallei. Onze enorme achterban van agariërs in Lunteren en Ederveen kan opgelucht ademhalen, want de lokale politiek laat hen vooralsnog met rust.

Maar dat het probleem nu nog niet massaal in onze drinkwaterputten zit, betekent absoluut niet dat boeren deze PFAS-pesticiden moeten blijven gebruiken. Sterker nog: juist omdat onze bodem nu nog relatief schoon is, moeten we er nu mee stoppen.

Het venijn zit hem namelijk in het feit dat PFAS een 'forever chemical' is. Elke liter gif die nu over de aardappelen of suikerbieten wordt gespoten, verdwijnt nooit meer. De huidige hoeveelheid PFAS in de Edese landbodem schommelt rond de 0,9 tot 1,4 microgram per kilo droge stof. Dat is nu volgens de kaart officieel nog 'schoon', maar het is een tikkende tijdbom. Het duurt tientallen jaren voordat de stoffen door de dikke Veluwse zandlagen heen zakken. Als we wachten met een verbod tot de PFAS wel massaal uit de Edese kraan stroomt, zijn we dertig jaar te laat. Dan is de bron voor eeuwig verpest en is er geen filtertechnologie ter wereld die dat nog betaalbaar kan herstellen.

Natuurlijk kun je de boer hier niet zomaar eenduidig de schuld van geven. Zij gebruiken al dertig jaar middelen die door de overheid als veilig zijn goedgekeurd en vaak staat er niet eens 'PFAS' op de verpakking. Maar doorgaan omdat de cijfers in Ede toevallig nog groen uitslaan, is puur ecologisch egoïsme. De landbouw heeft een morele verantwoordelijkheid voor de toekomst van onze eigen leefomgeving. Het argument "hier valt het wel mee" miskent dat we de komende generaties opzadelen met een onomkeerbaar probleem. Het roer moet om naar PFAS-vrije alternatieven, want een schone drinkwaterbron is pas echt gegarandeerd als je stopt met het vervuilen ervan. Het wordt tijd dat de politiek ingrijpt en dit verbiedt!

Deel dit bericht. Stop de onzichtbare vervuiling van onze toekomst! 

Kwaliteitsjournalistiek van De Edese Wolven

Naast onze vaste dosis satire publiceren wij incidenteel opinierende, hoogwaardige redactionele artikelen. Vanuit onze journalistieke en politieke achtergrond houden we Ede scherp, met een duidelijke mening, gratis en voor iedereen toegankelijk.