Mijn zus aan de telefoon heeft gelijk. Volgens de traditie hoor ik mijn zaterdagavonden door te brengen in Arnhem. In een kring van ooms. Nippend aan thee uit tulpvormige glaasjes, debatterend over de politiek in Ankara. Dat is de blauwdruk van mijn Turkse roots.
Het is de sociale plicht waarvoor ik juist naar mijn anonieme stek in Ede ben gevlucht. Familie als een onwrikbaar gegeven, vastgelegd in DNA en verzegeld met dezelfde achternaam. Maar de realiteit is anders. Mijn ware roedel heet geen Ahmet of Mustafa. Ze heten Daan en Mark.
Op het eerste gezicht zijn we een sociologisch experiment dat gedoemd is te mislukken. Ik ben de melancholische academicus die zijn eigen schaduw nog analyseert. Daan is een vat vol ongetemde, rauwe emoties. En Mark is de wandelende belichaming van Hollandse nuchterheid. Als we samen aan een tafeltje zitten, overbruggen we werelden. Mark trekt me met één nuchtere opmerking uit mijn ivoren toren, recht op de Edese grond. En toch is er niemand die ik liever zie. Juist mijn Turkse achtergrond heeft me geleerd hoe diep die band zit.
In de Turkse cultuur is loyaliteit namelijk geen abstract begrip. Het is een actieve plicht. Die plicht voel ik tot in mijn vezels voor hen. Daan is daarbij onze emotionele barometer. Waar ik maatschappelijke kwesties rationaliseer, of gevoelens wegstop achter een muur van boeken, smijt zij ze ongezouten op tafel. Daan leeft met haar hart op haar tong. Als ze boos is, trilt de lucht. Als ze intens gelukkig is, lacht de hele ruimte mee.
Soms kijkt de wetenschapper in mij gefascineerd toe. Maar de wolf in mij moet tegelijkertijd slikken. Hoe verlicht en westers ik mijn geest ook waan, die traditionele opvoeding zit diep ingebakken. Een stemmetje fluistert dat een vrouw haar emoties hoort te doseren. Dat ze de sfeer aan tafel niet zo luidruchtig mag dicteren. Die ingesleten Turkse rollenpatronen waarschuwen me voor haar onvoorspelbaarheid.
Maar mijn hart herkent juist die ongefilterde, vurige passie van de eettafels uit mijn jeugd. Bij hen kan ik mijn intellectuele masker en mijn culturele vooroordelen eindelijk afzetten.
Mehmet